10 trò chơi truyền thống Nhật Bản đầy màu sắc

Nhật Bản có nền văn hóa trò chơi truyền thống vô cùng phong phú và đa dạng, mang đậm sắc dân tộc. Các trò chơi truyền thống Nhật Bản không chỉ mang tính giải trí mà còn thể hiện những giá trị văn hóa, tinh thần và truyền thống của người Nhật.

1. Koma (こま) - Trò chơi con quay

    Trò chơi con quay đã có ở Nhật Bản hơn 1000 năm, được biết đây là trò chơi bắt nguồn từ Trung Quốc. Ban đầu, trò chơi này chỉ được sử dụng trong các nghi lễ Hoàng gia và dần trở nên phổ biến trong dân gian cho đến ngày nay.

    Con quay Koma được làm từ gỗ hoặc thép. Quy tắc chơi trò chơi rất đơn giản. Một trận đấu sẽ bắt đầu khi có khoảng 5 – 7 người tham gia. Người chơi sẽ quấn dây kín khắp quanh thân người. Sau đó ném con quay vòng tròn được định sẵn, làm sao để đẩy con quay đối phương ra ngoài vòng tròn thi đấu. Con quay cuối cùng còn ở trong vòng tròn sẽ dành chiến thắng.

    Trò chơi Koma có tính đối kháng cao nên được các bạn nam ưa chuộng hơn so với bé gái. Đây cũng là một phương pháp giúp rèn luyện khả năng xác định mục tiêu và đôi tay khéo léo.

2. Hanetsuki (羽根つき) – Trò chơi Đánh cầu truyền thống

    Trò chơi Hanetsuki bắt nguồn từ thời Heian, được chơi vào ngày Tết ở Hoàng cung. Để chơi bạn cần sử dụng một chiếc vợt gỗ có hình dạng mái chèo và in hình nhiều hoạt tiết bên trên được gọi là Hagoita và quả cầu lông là Hane làm bằng quả bồ hòn màu đen, tròn và cứng, có đính lông động vật.

    Vào năm đầu tiên đứa trẻ sinh ra thường sẽ được người thân trong gia đình tặng cho cây vợt đánh cầu. Nó đại diện như một lời chúc, lời cầu nguyện sức khỏe và may mắn cho bé. Và việc gõ cửa và chơi đánh cầu đầu năm của người Nhật có ý nghĩa xua đuổi tà ma, giải trừ điềm xấu.

    Cách chơi Hanetsuki tương tự như trò chơi cầu lông phổ biến hiện nay, nhưng không có lưới căng ngang. Trò chơi này được nữ giới ưa chuộng bởi vì cách chơi giúp rèn luyện sức khỏe và sự nhạy bén.

3. Trò chơi Menko (めんこ) – Ném đĩa

    Xuất hiện từ khá sớm, mang đậm nét văn hóa của đất nước này. Người chơi có thể rèn luyện được sự khéo léo, nhanh tay và khả năng phán đoán của mình qua trò chơi này.

    Trên các thẻ bài đều được in nhiều hình ảnh khác nhau với màu sắc sặc sỡ. Hình ảnh in trên đĩa càng phong phú như những anh hùng dân tộc, diễn viên nổi tiếng hay cảnh sắc Nhật Bản. Ngày nay, hình ảnh trên các đĩa cũng trở nên phong phú với các nhân vật hoạt hình được yêu thích.

    Cách chơi của trò Menko gần giống với trò chơi hất ảnh của trẻ em Việt Nam. Người chơi sẽ đặt các thẻ bài của mình xuống nền gỗ hoặc bê tông cứng. Sau đó, mọi người thay phiên nhau ném để thẻ bài của đối phương bị bật lên. Khi kết thúc trò chơi, người nào lấy nhiều thẻ bài nhất sẽ là người chiến thắng.

Loại đĩa hình tròn

Loại đĩa hình vuông

4. Trò chơi Kendama (けん玉) – Bắt bóng bằng cốc

    Nếu bạn là một tín đồ của các dòng anime lấy bối cảnh Nhật Bản thì chắc chắn hẳn đã từng bắt gặp cảnh tượng những đứa trẻ chơi Kendama. Đây là một trò chơi dân gian Nhật Bản có nguồn gốc từ Pháp và chỉ dành cho giới quý tộc ngày xưa. Ngày nay, trò chơi này trở nên phổ biến và được hầu hết mọi người Nhật yêu thích.

     Để chơi Kendama, bạn cần chuẩn bị một thanh gỗ có hình thánh giá (Ken) và một quả bóng màu (Dama), bóng được nối dây liền với thanh gỗ. Đây là một trò chơi vận dộng nhẹ nhàng, bạn chỉ việc sử dụng các ngón tay cùng chuyển dộng của đầu gối và bắp đùi. Chơi Kendama có thể giúp các khớp tay, khớp đùi của người chơi linh hoạt và khéo léo hơn rất nhiều.

    Nếu nhìn qua chúng ta sẽ nghĩ đây là một trò chơi rất đơn giản. Nhưng không phải vậy, bắt bóng bằng cốc đòi hỏi rất nhiều kỹ năng ở người chơi, nhất là tính kiên trì và bền bỉ.

5. Trò chơi Karuta (かるた) – Chơi bài lá

    Chơi bài là trò chơi phổ biến ở Việt Nam và Nhật Bản cũng vậy. Ở các quốc gia sẽ có những lá bài mang tính dân tộc. Ở Nhật Bản sẽ có bài Kyogi Karuta, điểm đặc sắc và thú vị nhất là trên các lá bài Karuta có viết “Một trăm bài thơ Tanka”.

    Cách chơi của trò này cũng rất đơn giản, gồm 100 lá bài với mỗi bài thơ có hai câu: “câu trước” và “câu sau”. Khi nghe người đầu tiên đọc “câu trước”, thì người chơi phải lấy lá bài có “câu sau”, theo luật ai là người lấy hết tất cả các lá bài trên sân mình trước thì dành chiến thắng.

6. Trò chơi Ayatori (あやとり) – Tạo hình bằng dây

    Trò chơi dân gian Nhật Bản Ayatori – tạo hình bằng dây thực ra khá phổ biến tại các nước châu Á. Không có quá nhiều ghi chép về trò chơi này nên việc xác định nguồn gốc là rất khó.

    Gồm những sợi dây sắc màu, chiều dài dây khoảng 120cm. Dây sẽ được cột hai đầu và tạo thành hình tròn. Bằng một sợi dây đó, người chơi có nhiệm vụ phải tạo ra các hình khối đặc biệt bằng cách đan dây vào các ngón tay của mình.

    Ayatori có thể chơi một mình hoặc chơi hai người với nhau. Trường hợp chơi một mình, bạn sẽ phải sử dụng cả hai bàn tay để thắt thành những hình ảnh như ngôi sao, hình tháp, cây cầu, cây chổi,….Còn nếu chơi hai người thì lần lượt từng người thực hiện các bước đan dây tạo thành những hình khối đặc biệt, ai làm hỏng hoặc mắc lỗi sẽ thua.

7. Trò chơi Taketombo (竹とんぼ)  – Trò chơi chuồn chuồn tre

    Trò chơi dân gian Nhật Bản này được tái hiện trong rất nhiều tác phẩm nổi tiếng Nhật Bản như: Doraemon, Yotsuba & cỏ 4 lá, Natsume,… Taketombo còn được hiểu theo nghĩa là “chuồn chuồn tre”, với cấu tạo hoàn toàn từ tre.

    Cấu tạo bao gồm một cây gậy nhỏ làm bằng tre và thêm phần cánh quạt gắn trên đỉnh. Về cách chơi Taketombo cũng rất đơn giản. Người chơi sẽ quay trục bằng cách chà mạnh giữa 2 lòng bàn tay, rồi thả để chúng quay trên cao.

8. Trò chơi Ohajiki

    Ohajiki là tên gọi chung của những miếng thủy tinh lấp lánh có hình dạng cầu dẹt, với nhiều màu sắc khác nhau. Trò chơi dân gian Nhật Bản này được du nhập từ Trung Quốc vào thời kỳ Nara (710 – 794). Ohajiki được trẻ em Nhật Bản yêu thích vì hình dạng của những viên thủy tinh.

    Trò chơi có vài phần giống với trò chơi bắn bi ở Việt Nam. Khi trò chơi bắt đầu, mỗi người chơi sẽ cùng bỏ ra số lượng Ohajiki bằng nhau, trải chúng trên một mặt phẳng. Tiếp theo là sắp xếp thứ tự bằng cách oẳn tù xì, người thắng sẽ được đi trước. Tiếp theo người chơi sẽ vẽ một đường thẳng và búng bi này vào bi kia. Nếu trúng viên Ohajiki đã định trước thì được lấy. Ai có nhiều bi nhất sẽ chiến thắng.

9. Trò chơi Takoage (凧揚げ) – Thả diều

    Dù là người thành thị hay nông thôn thì ít nhiều gì chúng ta đã từng một lần cầm trên tay chiếc diều chạy cùng với gió. Ở Nhật Bản cũng vậy, thả diều là trò chơi được rất nhiều người yêu thích. Theo nhiều ghi chép, thả diều có nguồn gốc từ Trung Quốc và được du nhập vào Nhật Bản thời kỳ Heian (794 – 1185).

    Khi mới xuất hiện vào Nhật Bản, trò chơi này chỉ dành riêng cho giới quý tộc, thượng lưu. Tuy nhiên, về sau trò chơi này đã phổ biến rộng rãi hơn. Dần dần trở thành một trong những trò chơi truyền thống có sức sống mãnh liệt nhất Nhật Bản.

    Ban đầu, những con diều chỉ trang trí một cách đơn giản về kích cỡ cũng như màu sắc, thường chỉ mô phỏng theo hình ảnh của một số loài chim. Nhưng hiện nay, diều đã được người Nhật Bản trang trí công phu hơn, phong phú về hình ảnh, kích cỡ và màu sắc. Từ hình ảnh các loài chim như truyền thống đến hình ảnh các nhân vật hoạt hình, phim ảnh đều được người Nhật đưa lên cánh diều với màu sắc hết sức bắt mắt.

    Takoage không chỉ đơn thuần là một trò chơi dân gian của Nhật Bản mà còn là một nét đẹp nghệ thuật của quốc gia này. Ngoài ra, trò chơi thả diều còn mang yếu tố tâm linh, với ước nguyện những đứa trẻ được lớn lên khỏe mạnh.

10. Trò chơi Fukuwarai (福笑い)

    Fukawarai là một trong những trò chơi dân gian Nhật Bản vào dịp lễ hội mừng xuân. Trò chơi này có nguồn gốc từ thời Minh Trị và được người Nhật gìn giữ cho đến ngày nay. Fukuwarai mang đến những tiếng cười cho tất cả mọi người tham gia với mong muốn gặp nhiều may mắn vào đầu năm mới.

    Cách chơi Fukuwarai cũng khá đơn giản và được nhiều trẻ em yêu thích. Để tham gia, người chơi phải bịt mắt lại, trước mặt là bức phác thảo một khuôn mặt nhưng không có mắt, mũi, miệng. Nhiệm vụ của trò chơi là phải gắn các bộ phận mắt, mũi, miệng đúng vị trí trên khuôn mặt. Người chơi sẽ nhận được sự hướng dẫn của mọi người xung quanh.

Mỗi trò chơi ở đây đều mang những nét đặc trưng riêng, thể hiện tinh thần, giá trị và truyền thống của người Nhật Bản. Hãy thử tham gia vào một số trò chơi truyền thống này khi có cơ hội đến Nhật Bản nhé. Hy vọng rằng bài viết này của Ngoại ngữ Trí Nhân đã cung cấp cho bạn những thông tin hữu ích về thế giới trò chơi truyền thống Nhật Bản.

Nguồn tài liệu tham khảo:

1. Vjlinks; 2023; Top 10+ trò chơi dân gian Nhật Bản cực kỳ độc đáo và thú vị.

2. Yoko Thảo; 2024; Khám phá thế giới trò chơi truyền thống Nhật Bản đầy màu sắc.

3. nhatban24h.vn; 2023; 10 trò chơi Nhật Bản truyền thống thú vị nhất phù hợp mọi lứa tuổi.

Xem thêm bài viết: Sức hấp dẫn của Anime: Giải mã sự thành công của văn hóa Anime Nhật Bản

Ngày 13 Tháng 10 Năm 2025, Admin N.