Cung đạo Nhật Bản – Tinh hoa võ thuật đất nước mặt trời mọc

    Đứng theo đường bắn.

    Bước 2: Doozukuri

    Đẩy trọng tâm hơi chuyển về phía trước, cổ thẳng hàng với lưng.

    Bước 3: Yugamae

    Đặt mũi tên vào dây cung và hướng khuôn mặt vào mục tiêu.

    Bước 4: Uchiokoshi

    Từ từ nâng hai tay lên

    Bước 5: Hikiwake

    Kéo mũi tên theo chiều ngang.

    Bước 6: Kai

    Cố định vị trí mũi tên, nhắm đến mục tiêu phía trước.

    Bước 7: Hanare

    Bắn cung

    Bước 8: Zanshin

    Dù sau khi đã bắn thì cũng không được mất tập trung.

    Trong 8 bước trên sẽ bao gồm thêm một số bước nhỏ cũng như các kỹ thuật khác để hỗ trợ quá trình bắn tên. Theo tiến bộ của cung thủ, khoảng cách từ vị trí bắn tới bia sẽ dần dần được kéo dài ra.

    Ngoài ra, cung đạo Nhật bản có một điểm đặc biệt đó là không phân biệt tay thuận. Dù người tập thuận tay phải hay tai trái thì động tác cầm cung luôn cần thực hiện bằng tay trái, động tác kéo dây cung ra đằng sau tai luôn cần thực hiện bằng tay phải.

3. Ý nghĩa của Kyudo

    Để tập luyện nhuần nhuyễn các động tác, kỹ thuật bắn và khả năng bắn bách phát bách trúng trong môn cung đạo, người tập sẽ phải kết hợp cả thể lực và tinh thần. Bộ môn thể thao này đòi hỏi người tập phải duy trì trạng thái fudoshin (ổn định, vững vàng) liên tục, do đó người tập cần rất kiên trì, nhẫn nại và có tính kỷ luật cao.

    Để một lần bắn tên được coi là thành công, người tập không những phải bắn mũi tên chính xác vào mục tiêu mà còn cần thực hiện chính xác từng tư thế, động tác. Mỗi động tác, mỗi bước đi phải thật nhẹ nhàng, chậm rãi, duyên dáng nhưng dứt khoát, dáng người phải kết hợp với dáng cung tên sao cho thành một tư thế đẹp. Vì thế, người ta thường nói rằng trình độ cao nhất trong cung đạo Nhật Bản là khi người tập đạt đến Chân – Thiện – Mĩ.

•     Chân: được đánh giá qua sự bình tâm, tiếng dây cung khi bắn tên và độ chính xác trong việc bắn trúng mục tiêu, được trau dồi theo thời gian, qua từng phát bắn tên.
•     Thiện: được thể hiện qua lễ nghi và sự phi đối kháng, muốn đạt được điều này thì cung thủ phải thật bình tĩnh và điềm đạm.
•     Mĩ: được đánh giá qua từng động tác, đòi hỏi các động tác phải đồng điệu với nhau, người và cung phải kết hợp để tạo thành một hình dáng tuyệt mĩ.

    Bên cạnh đó, khi bắn cung, người tập cũng luôn phải suy nghĩ, quan sát thật kỹ để chọn mục tiêu, khi chọn được rồi thì cần hết sức tập trung để hoàn thành lần bắn. Điều này cũng giúp người tập rèn luyện sự kiên trì, nhẫn nại và áp dụng vào những lĩnh vực khác trong cuộc sống.

4. Dụng cụ, trang phục của Kyudo

    Dụng cụ đầu tiên phải kể đến trong Kyudo là cây cung (tiếng Nhật là Yumi). Cung trong Kyudo rất đặc biêt, nó có chiều dài 2m hoặc hơn. Chất liệu làm từ tre, gỗ hoặc sợi cacbon tổng hợp. Vẫn có những cây cũng làm hoàn toàn từ chất liệu thiên nhiên và thường dàng cho những người có kinh nghiệm bắn lâu năm hoặc dân chuyên nghiệp.

    Dụng cụ tiếp theo là mũi tên có gắn lông thú hoặc sợi cacbon tổng hợp. Chiều dài mũi tên sẽ phù hợp với người bắn, thường dài hơn sải tay từ 6 đến 10cm. Ngoài ra phải kể đến một dụng cụ khác là găng tay (tiếng Nhật là Yugake). Găng tay trong Kyudo được chia thành nhiều loại dựa trên nhiều tiêu chí như năng lực, thói quen, mục đích của người tập. Chẳng hạn nếu người tập quen kéo loại cung có lực kéo từ 20kg trở xuống thì dùng loại găng tay 3 ngón. Nếu lực kéo trên 20kg thì sẽ chọn loại găng tay 4 ngón.

    Trang phục thường dùng trong Kyudo là Hakama, một loại trang phục truyền thống của Nhật như Kimono. Hakama là loại quần ống rộng, thường có màu đen hoặc trắng, mặc với áo Nagajuban (áo lót kimono).

Hakama là bộ trang phục thường dùng trong Kyudo.

5. Lễ hội và cuộc thi bắn cung Kyudo tại Nhật Bản

    Hằng năm, người ta luôn tổ chức cuộc thi bắn cung dành riêng cho nữ giới để họ được thi thố tài nghệ của mình. Cuộc thi mang tên “Toshiya”, diễn ra ở đền Sanjusangendo ở Kyoto. Các cô gái sẽ mặc Kimono hoặc Yukata để tham gia với mục tiêu là bắn vào tâm vòng tròn trong khoảng 60m.

   Các cô gái sẽ mặc Kimono hoặc Hakama để tham dự cuộc thi bắn cung Toshiya.

    Ngoài cuộc thi Toshiya thì ở Nhật còn có Yabusame – lễ hội bắn cung lớn nhất mùa thu tổ chức tại đền Menji Jingu, Shibuya, Tokyo vào ngày 23/11. Điểm đặc biệt của lễ hội này là cung thủ sẽ ngồi trên lưng ngựa, vừa cưỡi vừa bắn. Đây là một trong những kỹ năng chiến đấu quan trọng của samurai thời chiến tranh. Tham gia lễ hội này, bạn sẽ được chiêm ngưỡng màn thi đấu của các cung thủ trên lưng ngựa.

6. Các cấp bậc và danh hiệu của Kyudo

    Dan và Kyu - Các cấp độ của Kyudo

    Có hai thứ hạng cho người học Kyudo: Dan và Kyu. Các thứ hạng này phản ánh một hệ thống phân cấp và được trao giải thông qua các kỳ thi (phổ biến hơn ở phương Tây) hoặc thông qua đánh giá của người hướng dẫn. Các cấp độ Kyu thường chỉ được trao trong các câu lạc bộ cấp trường ở Nhật Bản còn đối với người lớn thì thường chuyển thẳng lên các cấp độ Dan. Bảng xếp hạng này tương tự như các môn thể thao võ thuật khác, tuy nhiên trong Kyudo thì không có đai hoặc huy hiệu để biểu thị cấp độ.

    Những người mới bắt đầu chơi Kyudo sẽ bắt đầu từ 5 Kyu và tiến dần qua 4 Kyu, 3, 2 đến 1 Kyu, được thể hiện qua sự chính xác trong hình thức và các chuyển động. Sau đó, họ sẽ chuyển sang cấp Dan, bắt đầu với Shodan (Dan thứ nhất) và tiến lên qua mười giai đoạn Dan. Với các cấp độ Dan, phần đánh giá sẽ chú ý vào sự hoàn hảo của kỹ thuật bắn và sự tập trung cao hơn vào khía cạnh tinh thần của Kyudo.

    Shogo – Danh hiệu trong Kyudo

    Khi các xạ thủ tiến bộ qua các cấp Kyu và Dan, họ có thể tìm kiếm một danh hiệu shogo được đánh giá cao. Chúng được dành riêng cho những người đã thể hiện thành tích đáng kể trong Kyudo và có ba cấp độ khác nhau. Renshi (người hướng dẫn) là cấp độ đầu tiên, nó yêu cầu xạ thủ phải có bản lĩnh vững vàng, có trình độ go-dan (5 đẳng) trở lên và có khả năng hướng dẫn tốt. Người mang danh hiệu Kyoshi (giáo viên) phải có khả năng phán đoán, khả năng về kỹ thuật, học thuật và kỹ năng tu luyện để có thể đảm nhận trách nhiệm lãnh đạo. Những người này trước đó phải lấy được danh hiệu Renshi. Danh hiệu cuối cùng, Hanshi - có nghĩa là chuyên gia, danh hiệu này yêu cầu mức độ hạnh kiểm, phẩm giá và sự sáng suốt ở mức cao nhất và phải là người đã có danh hiệu Kyoshi.

Hy vọng những thông tin trên đây đã giúp bạn hiểu rõ hơn về bộ môn cung đạo Kyudo của Nhật Bản – môn thể thao, võ thuật không chỉ giúp nâng cao thể lực mà còn rất hữu ích trong việc rèn luyện tâm trí, lối sống và tư tưởng.

Nguồn tài liệu tham khảo:

1. Kim Ngân (kiala.vn); 2028; Cung đạo Kyudo: Tinh hoa trong võ thuật Nhật Bản.

2. javi-invest.com.vn; Khám phá Kyudo - Nghệ thuật cung đạo Nhật Bản.

3. censkills.edu.vn; Kyudo (Cung đạo): Nghệ thuật môn bắn cung đáng kinh ngạc của Nhật Bản.

Xem thêm bài viết: Truyền thuyết đô thị Nhật Bản.

Ngày 21 Tháng 01 Năm 2026, Admin N.